Szybkie tramwaje to nowe rozwiązanie komunikacyjne zastosowane w większych polskich miastach.

Czym szybki tramwaj różni się od tradycyjnego tramwaju? Podstawową różnicą jest fakt, że szybki tramwaj jest (w znacznej mierze) niezależnym środkiem komunikacji. Jest to połączenie metra i tramwaju tradycyjnego, dodatkowo charakteryzujące się tym, że osiąga znacznie większe prędkości podczas podróży.

Główną zaletą szybkich tramwajów, jak sama nazwa wskazuje, jest możliwość szybszego dotarcia do celu – minimalna prędkość, poniżej której nie może zejść motorniczy tego rodzaju tramwajów, to 24 km/h. Ponad to przystanki szybkich linii tramwajowych są usytuowane w większej odległości od siebie, dzięki czemu transport staje się jeszcze szybszy.

W Polsce szybkie sieci tramwajowe zlokalizowane są w Krakowie oraz Poznaniu.

Jeśli chodzi o tramwaje znajdujące się w Warszawie, to wprawdzie część z nich (na odcinku Bemowo-Młociny) osiąga średnią prędkość charakterystyczną dla szybkich tramwajów, jednak przystanki na tej trasie zlokalizowane są w tradycyjnych odległościach (ok. 400-500 m), w związku z czym nawet tramwajów tej linii nie można zaliczyć do szybkich sieci tramwajowych. Podobne sytuacje mają miejsce w Łodzi i Wrocławiu.

Oprócz tych istniejących sieci szybkich tramwajów w Poznaniu i Krakowie, istnieją plany budowy podobnych linii tramwajowych w Szczecinie – miałyby łączyć lewo- i prawobrzeżną część miasta. Projekt budowy jest już w znaczniej mierze zrealizowany, jednak same tramwaje nadal nie zostały oddane do użytku publicznego.

Szybkie tramwaje to przyszłość komunikacji miejskiej, ponieważ dzięki specjalnie wydzielonym torowiskom, nasypom i wiaduktom, które powstały dla tych linii tramwajowych, można szybko i bezkolizyjnie dotrzeć do celu podróży. Dodatkową ich zaletą jest fakt, że skoro szybkim tramwajem można podróżować szybciej niż np. samochodem (brak korków) to większe prawdopodobieństwo, że znaczna liczba mieszkańców danego miasta zmieni swój środek lokomocji właśnie na szybki tramwaj, a co za tym idzie, zmniejszy się obciążenie lokomocyjne całego miasta.